Op deze pagina
Over dit beroep
Het voorkomen van infectieziekten, het stellen van de juiste diagnose, adviseren over de behandelmethodes en het management van het medisch microbiologisch laboratorium vormen de kerntaken van de arts-microbioloog.
Ook houd je je bezig met de epidemiologie van infectieziekten. Maar als arts-microbioloog heb je voorál oog voor de kleine dingen in het leven.
Wat doet een arts-microbioloog?
Tuberculose, chlamydia, de tekenbeetziekte (ziekte van Lyme), streptokokken... Als arts-microbioloog ben je specialist op het gebied van virussen, bacteriën, schimmels, parasieten en andere micro-organismen die overdraagbaar zijn van mens op mens of van dier op mens.
Je bent de schakel tussen directe behandelaars zoals internisten, chirurgen en dermatologen en het laboratorium. Op verzoek van de collega medisch specialisten probeer je te achterhalen van welke besmetting of ziekte sprake is. Je bepaalt zelf of je diverse mogelijkheden tegelijk onderzoekt of begint met de meest voor de hand liggende onderzoeken. Er zijn namelijk talloze mogelijkheden en een efficiënte werkwijze is dus van belang. Op basis van de uitkomsten geef je advies over de behandelmethode.
Ter voorbereiding van het onderzoek kun je de rapportages van de behandelend arts lezen, maar ook gesprekken voeren met patiënten om de voorgeschiedenis te achterhalen. Je stelt dan vragen over wat ze hebben gegeten, of ze (on)veilig gevreëen hebben en of ze op reis zijn geweest naar een land waar bijvoorbeeld malaria voorkomt.
Voor het verrichten van onderzoek werk je met diverse apparaten en hulpmiddelen zoals microscopen en petrischaaltjes. Je onderzoekt ontlasting, bloed, huidcellen of andere lichaamsstoffen op de aanwezigheid van ziekteverwekkers. Het meeste onderzoek doe je niet zelf, maar besteed je uit aan een team van analisten. Je geeft aan welke onderzoeken uitgevoerd moeten worden en analyseert de resultaten.
Als arts-microbioloog besteed je ook veel aandacht aan het voorkomen van infecties. Je onderhoudt contacten met de GGD om te weten of er epidemieën zijn gesignaleerd en werkt samen met ziekenhuishygiënisten en directieleden van zorgorganisaties zoals ziekenhuizen, revalidatiecentra en verpleeghuizen. In grotere laboratoria werk je daarnaast samen met andere artsen-microbioloog en kun je managementtaken vervullen om financiën, personeelsbeleid, techniek en automatisering op orde te houden.
Past het bij je?
Nieuwsgierigheid is de belangrijkste eigenschap waarover je als arts-microbioloog moet beschikken. Maar ook een kritische houding en precisie zijn onontbeerlijk. Je moet er namelijk zeker van zijn dat de uitslag van het onderzoek de juiste is en je mag daarom niets zomaar voor waar aannemen.
Goede communicatieve vaardigheden heb je nodig omdat je in teamverband werkt. Je werkt met mensen van de voedingsbodem-keuken die het materiaal aanleveren waarop ‘kweekjes’ gemaakt worden, analisten (HLO-opgeleid) voor de uitvoering van onderzoeken en de andere artsen- microbioloog en moleculair biologen.
Je moet er tegen kunnen dat je geen beslissingsbevoegdheid hebt over preventieve maatregelen of behandelmethodes. Je geeft adviezen, maar weet nooit of deze echt opgevolgd zullen worden. En dat terwijl het jóu extra werk oplevert als door onjuist handelen een infectie uitbreekt... Een portie relativeringsvermogen, overtuigingskracht en mensenkennis kun je daarom ook goed gebruiken.
Tot slot moet je je realiseren dat je niet zoveel met patiënten werkt. Hoewel je zelf kunt bepalen hoe vaak je patiënten bezoekt, ligt de nadruk binnen je werk op het verrichten en organiseren van onderzoek, het aansturen van je team en overleg met behandelaars en instellingsmanagement.
Kortom, wat je nodig hebt is:
- nieuwsgierigheid, kritische houding en precisie
- teamspirit en communicatieve vaardigheden
- overtuigingskracht én relativeringsvermogen
- organisatorische vaardigheden
Gratis loopbaanadvies Sterk in je werk
Wil je meer inzicht of dit beroep bij je past? En ontdekken wat jouw sterke punten zijn? Vraag een gratis loopbaangesprek aan via www.sterkinjewerk.nl.
Welke opleiding?
Om arts-microbioloog te kunnen worden start je met de universitaire opleiding:
Daarna kun je gaan solliciteren voor een opleidingsplaats bij een opleidingsinstituut. Dit is gewoonlijk een laboratorium in een groot of academisch ziekenhuis. Deze specialisatie duurt nog eens vijf jaar.
Tijdens je opleiding besteed je ongeveer een jaar aan het aanleren van de praktische kant van het laboratoriumonderzoek. Daarnaast houd je je bezig met onderwerpen als virologie, moleculair onderzoek, parasitologie, schimmels, statistiek en openbare gezondheidszorg.
Je werkt tijdens je specialisatie onder leiding van een arts-microbioloog die als opleider is erkend door de (landelijke) Medisch Specialisten Registratie Commissie. Het betreft een specialisatie waarbij je het werk doet van een arts-microbioloog, zodat je al doende leert. Dit geldt overigens voor alle specialismen. Afhankelijk van de opgedane ervaring mag je steeds meer en ga je steeds zelfstandiger werken.
Wil je meer weten over deze specialistische vervolgopleiding? Kijk dan eens op de website van het KNMG: Over beroepskeuze.
Je loopbaan
Als arts-microbioloog zit je al bijna aan de top van je carrière. Je hebt lang gestudeerd en gewerkt om zover te komen. Om bij te blijven moet je ook elk jaar verplicht een aantal bijscholingscursussen volgen.
Er is nog een aantal mogelijkheden om je loopbaan een andere wending te geven. Bijvoorbeeld door naast je werk als arts-microbioloog leidinggevende, bestuurs- of directiefuncties te vervullen. Maar je kunt ook wetenschappelijk onderzoek gaan doen.
Werk je in een groot laboratorium? Je kunt dan een managementfunctie krijgen. In dat geval ben je verantwoordelijk voor de financiën, personeelsbeleid, aanschaf van nieuwe apparatuur en overige organisatorische kwesties. Als je juist in een klein laboratorium werkt waar je de enige arts-microbioloog bent, vervul je deze managementtaken sowieso.
Is er werk?
Voor arts-microbioloog wordt de instroom in de opleiding vooraf bepaald. Dit zorgt ervoor dat er voor een afgestudeerd arts-microbioloog voldoende werk is. Per jaar zijn er er zo'n 17 opleidingsplaatsen.
Gratis loopbaanadvies Sterk in je werk
Wil je weten welke loopbaanmogelijkheden er voor jou zijn in de sector zorg, welzijn en sport? Vraag dan een gratis loopbaangesprek aan via www.sterkinjewerk.nl.
Waar werk je?
Als arts-microbioloog werk je in loondienst op het laboratorium van een ziekenhuis of in een zelfstandig laboratorium zoals bijvoorbeeld het Rijks Instituut voor de Volksgezondheid en Milieu (RIVM).
Je kunt op deze werkplekken soms ook als vrijgevestigd arts-microbioloog aan de slag. In dat geval heb je een eigen praktijk, waarbij de organisatie zorgt voor de ruimte, apparatuur en andere middelen.
Werk je in een academisch ziekenhuis? Dan besteed je een derde van je tijd aan zorg, een derde aan wetenschappelijk onderzoek en een derde aan lesgeven aan studenten.
Mogelijke instellingen
- Algemeen, academisch of specialistisch ziekenhuis (Ziekenhuizen)
- Laboratorium buiten een ziekenhuis, bijvoorbeeld research of overheid zoals RIVM (Overheid/ bedrijven/ onderwijs)
Bekijk hier alle werkvelden.
Werk vinden
Vind vacatures bij en informatie over instellingen in heel Nederland.
- Kijk op deze site bij werk vinden.
- Voor vacatures in zorg en welzijn klik hier
- Werk vinden op werk.nl
Op werk.nl staan vacatures van dit beroep. Dit is de site van UWV. Passende vacatures kunnen daar onder een andere beroepsnaam staan. Bekijk ze op werk.nl!
Salaris arts-microbioloog
Wat verdient een arts-microbioloog? De salarissen voor dit beroep verschillen. Heb je een dienstverband, dan ontvang je andere inkomsten dan als een zelfstandig gevestigde specialist.
Ter indicatie: als beginnend afgestudeerde in dienst van een algemeen ziekenhuis verdien je, conform de Arbeidsvoorwaarden Medisch Specialisten (AMS), per jaar een bruto salaris van ongeveer € 80.000,- voor een 45-urige werkweek. Het salaris kan oplopen tot zo’n € 150.000,-.
Dit zijn bedragen zonder de vakantietoeslag van 8%. Daarnaast ontvang je nog toeslagen voor bereikbaarheidsdiensten. Als je ook managementtaken op je neemt, kun je nog een toeslag bovenop je salaris krijgen.
Ben je zelfstandig, dan liggen je inkomsten grofweg tussen € 150.000,- en € 250.000,- per jaar. Dit zijn bruto bedragen, daar moet je dus nog belasting over betalen. Tevens heb je te maken met pensioenkosten en eventueel andere kosten.
Tijdens de opleiding werk je als arts in opleiding tot specialist (AIOS). Het salaris dat je dan verdient, is afhankelijk van je werkervaring. Heb je één jaar ervaring, dan ontvang je ongeveer € 3.050,- bruto per maand. Dit kan oplopen tot ruim € 4.215,- bij zeven ervaringsjaren.
Wil je extra info?
Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering van de Geneeskunst (KNMG) behartigt de belangen van alle medisch specialisten en medisch specialisten in opleiding.
De website van de Nederlandse Vereniging voor Medische Microbiologie (NVMM).
De Stichting Werkgroep Infectie Preventie (WIP) ontwikkelt richtlijnen op het gebied van infectiepreventie binnen zorginstellingen en is tevens een adviescentrum op het gebied van hygiëne en infectiepreventie. Vragen kun je stellen aan de hygiënist van de WIP.
Baan of stageplaats nodig? Bekijk de adressen voor werk vinden.
Wist je dat...
...door de kennisvermeerdering over DNA veel meer levensreddende onderzoeken kunnen worden uitgevoerd? Vroeger duurden bepaalde onderzoeken zo lang, dat de patiënt al genezen of overleden was als de uitslag bekend werd gemaakt. Dit komt doordat sommige micro-organismen het transport van patiënt naar het laboratorium niet overleven en daardoor heel moeilijk op te sporen zijn. Nu kan binnen enkele dagen het DNA van het dode organisme opgespoord worden, zodat een behandeling tijdig gestart kan worden. Dit onderzoek wordt verricht door moleculair biologen, die onderdeel uitmaken van het team op het laboratorium.
...in ziekenhuizen, verpleeghuizen en revalidatiecentra een verhoogde kans is op infectieziekten? Zo’n infectie kan snel om zich heen grijpen en vele patiënten besmetten. Als arts-microbioloog maak je deel uit van infectiepreventiecommissies (zie ook het beroep deskundige infectiepreventie) waar beleid wordt gemaakt om infectie-uitbraken te voorkomen. Dat is ook in jouw belang, want als je te laat bent, kan het maanden overwerk opleveren om de infectie te bestrijden...
...veel arts-assistenten medische microbiologie al tijdens hun opleiding een promotieonderzoek starten? Als je je specialisatie combineert met zo’n onderzoek, ben je vaak nog een paar jaar langer bezig met je opleiding. Daarna mag je dan wel de doctorstitel voeren.
...door toenemende resistentie van ziekteverwekkers tegen antibiotica en de kans op wereldwijde epidemieën de vraag naar artsen-microbioloog toeneemt?